نقش هدایت الکتریکی و شوری خاک در عملکرد

از نظر دارا بودن مزارع و اراضی شور، کشور ایران در قاره آسیا در رده پنجم قرار دارد. وسعت اراضی شور ایران بر اساس آمار های  مختلف بین 24تا30 میلیون هکتار است که طی سال های گذشته به دلیل مدیریت نا مناسب اراضی کشاورزی این مقدار رو به افزایش بوده و و بخش قابل توجهی از زمین های کشاورزی به دلیل استفاده از کودهای شیمیایی و آبیاری با آب های شور، در حال شور شدن هستند.

شوری خاک اثرات منفی زیادی بر رشد گیاهان وارد می کند که به طور خلاصه می توان به کاهش رشد و فتوسنتز گیاهان ، کاهش جذب آب و در نهایت کاهش قابل توجه در میزان تولید و عملکرد گیاهان اشاره نمود.

یکی از پارامتر هایی که برای اندازه گیری میزان شوری خاک مورد استفاده قرار می گیرد هدایت الکتریکی خاک است.

هدایت الکتریکی خاک  عبارت است از توانایی محلول خاک در عبور دادن جریان الکتریسته که رابطه مستقیمی با نمک های محلول در خاک دارد، به بیان دیگر هرچه قدر خاک شورتر بوده و نمک های بیشتری داشته باشد هدایت الکتریکی بیشتری دارد.

یکی از پارامتر های مهم در آزمون خاک هدایت الکتریکی EC است واحد استاندارد بیان شوری خاک براساس هدایت الکتریکی دسی زیمنس بر متر DM/M است.

اندازه هدایت الکتریکی توسط دستگاهی موسوم به ای سی متر انجام می گیرد که هم به صورت رومیزی برای آزمایشگاه ها و هم به صورت قابل حمل برای کشاورزان در بازار موجود است.البته باید بدانیم بهترین و کم هزینه ترین نمونه برداری از خاک و تحویل به آزمایشگاه و دریافت آنالیز خاک است .

نتیجه ی آزمایش خاک را باهم بخوانیم 

بعداز دریافت آزمون خاک ، تفسیر میزان شوری و نحوه ی تاثیر آن بر رشد و عملکرد گیاهان از طریق جدول زیر صورت می گیرد.

البته باید بدانیم گیاهان مختلف نسبت به شوری مقاومت های متفاوتی دارند.

نکته، کشت گیاهان مقاوم  به شوری در خاک شور به این معنی نخواهد بود که دپار افت عملکرد نمیشوند بلکه شوری خاک را بهتر تحمل کرده و کاهش کمتر از بقیه در عملکرد دارند.

در جدول زیر میزان کاهش عملکرد در برخی از گیاهان را به ازای مقدار EC خاک برحسب دسی زیمنس بر متر بررسی میکنیم : 

نتیجه :

از باغذاران و کشاورزان عزیز تقاضا می شود هرساله از باغ مزرعه و یا گلخانه ی خود آزمایش خاک تهیه کنند تا بتوانند کشت خود را به نحو احسن مدیریت نمایند.